Honderd personeelsleden van psychiatrisch ziekenhuis Asster in Sint-Truiden kwamen donderdag in het zwart naar het werk. Ze protesteren tegen de druk op de sector, de toename van complexe situaties en het onveiligheidsgevoel door enkele moeilijk behandelbare patiënten.
Van blouses blanches naar blouses noir, van witte hemden naar zwarte hemden. Onder die noemer kwamen personeel, directie en vakbondsafgevaardigden donderdag bij Asster naar buiten. Op de stadscampus protesteerden ze aan de rotonde; in Melveren was er protest op het grasveld. “Zoals iedereen in de zorg kampen we met een hoge werkdruk, met steeds complexere problematieken en minder gekwalificeerd personeel dat instroomt”, zeggen algemeen directeur Bert Plessers en Evi Schroyen, adjunct-directeur zorg.
Maar bovenop die volle emmer komt dat Asster de laatste opvang is, wanneer alles en iedereen het opgegeven heeft. “We zien een enorme diversiteit aan psychiatrische aandoeningen, vaak gecombineerd met psychotische kwetsbaarheid, verslavingsproblemen en chronische lichamelijke klachten. Daarnaast is er de toename van het aantal zeer complexe dossiers, die de gewone geestelijke gezondheidszorg of justitie niet kunnen opvangen. Dan is het dus aan ons. Vaak gaat het over gedwongen opnames, die we niet mogen, maar zeker ook niet willen weigeren. Maar die patiënten zijn niet altijd te behandelen, of het is niet aangewezen om hen te behandelen. Dat maakt de druk nog groter”, bevestigen directeur Plessers en dokter Andy De Witte, hoofdarts en diensthoofd voor gedwongen opnames.
Politie
Niet dat Asster een verkeerd woord kwijt wil over de samenwerking met politie en justitie. “De lokale politie staat ons vaak bij als er problemen zijn. Maar zo zorgen wij - naast de maatschappelijke druk waaronder de politie al moet werken - ook bij hen voor bijkomende druk.”Waarom ze precies nu naar buiten komen? “We zijn recent geconfronteerd met enkele patiënten die zorgden voor een onveilige situatie. Het ging telkens om mensen die al een lang traject in de psychiatrie hebben afgelegd en waarbij we echt geen behandelingsperspectief meer hebben. Waardoor we ons afvragen of het nog zin heeft dat wij hen opvangen. Maar anderzijds is er geen alternatief.”
Asster pleit dan ook voor ‘transforensische’ zorg: in de nieuwe forensische centra worden geïnterneerden opgenomen, met gespecialiseerde beveiliging en meer personeel. “Dat is voor sommige moeilijk behandelbare patiënten in feite ook nodig. Maar het kan alleen pas als ze effectief een misdrijf hebben gepleegd. Terwijl sommigen, door hun problematiek, ook wel op het randje daarvan staan. Je zou vanuit zo’n centrum moeten kunnen inzetten op sterke risico-inschatting voordat het uit de hand loopt.”
Opgebrand
Wel benadrukt Plessers dat die zware gevallen een absolute minderheid zijn bij Asster: “Jaarlijks zijn dat zo’n 10 à 15 van de 2.500 opnames. Maar die enkelingen zorgen wel voor onrust bij de medewerkers én de medepatiënten. Ook door het gebrek aan perspectief op verandering.”
Dat treden vakbondsafgevaardigden Jimmy en Sabine van ACV Puls bij: “We zijn bezorgd over het welzijn van de medewerkers. De toegenomen werkdruk, het onveiligheidsgevoel door het stijgende aantal incidenten van agressie en de minimale personeelsbezetting zorgen ervoor dat mensen opgebrand raken. Ook de veiligheid van de andere patiënten baart ons zorgen. En de extra tijd die het personeel in die enkelingen moet steken, gaat ten koste van de behandeltijd van vele andere patiënten.”
Bachelor
Een bijkomend personeelsprobleem is er door de wijziging in het onderwijslandschap, waardoor de gespecialiseerde afstudeerrichting psychiatrisch verpleegkundige niet meer bestaat. “Geestelijke gezondheidszorg is uiteraard wel opgenomen in het curriculum, maar dat is toch anders. De nieuwe instromers zijn daardoor onvoldoende voorbereid op de specifieke uitdagingen van onze sector. En elk jaar ontvangen we minder en minder afstuderende verpleegkundigen: van 87 bachelors in 2018 naar 45 in 2024.”
Het gaat niet enkel om meer geld of meer mensen, maar “ook om durven inzetten op vernieuwende projecten en een aanpassing van het personeelskader, waardoor de teams kunnen versterkt worden met bijkomende profielen zoals sociaal assistenten of orthopedagogen”.
Reactie plaatsen
Reacties